ژیانی مامۆستا جه‌میل عه‌لی

پێشنوێژ و وتارخوێنى مزگەوتى عەلائەددین سجادى لەهەولێر
بەڕێوبەرى مەڵبەندى ( نور ) بۆ لەبەرکردنى قورئانى پیرۆز

زانا و بانگخواز و كه‌سایه‌تی ناسراو ( جه‌میل عه‌لی پیرداود یوسف عه‌بدوللاَ به‌گ ) له‌به‌رواری 1/7/1946 ی زایینی له‌ گوندی شاوه‌یس له‌دایك بووه‌ كه‌ نزیكه‌ی حه‌وت كیلۆ مه‌ترێك له‌شاری هه‌ولێر دووره‌. به‌سه‌ركه‌وتوویی قۆناغه‌كانی خوێندنی برِیوه‌و . له‌ته‌مه‌نێكی زوودا بۆ خوێندن هاتۆته‌شارو خوێندنی ناوه‌ندی و ئاماده‌یی ته‌واو كردووه‌ ، له‌گه‌ڵ خوێندنیش درێژه‌ی به‌كاری بانگه‌وازی ئیسلامیی و خوێندنی زانسته‌ ئیسلامییه‌كان داوه‌و چۆته‌ مزگه‌وته‌كانی قه‌لاَ و حاجی مراد ، دوای ته‌واو كردنی قۆناغه‌كانی خوێندن ده‌بێت به‌ مامۆستا له‌ئاماده‌یی كشتوكاڵ .  مامۆستا جه‌میل له‌سه‌ره‌تای 1964 دەستێکى باڵاى هەبووە لەبانگەوازى ئیسلامیى و رابوونى ئیسلامیى و پێگەیاندنى لاوان بۆخزمەتکردنى کارى ئیسلامیى و شان به‌شانی چه‌ندین مامۆستا شه‌وو رِۆژ له‌خزمه‌ت بانگه‌وازی ئیسلامیی دابووه‌ .. له‌ساڵی 1964 ژیانی هاوسه‌ری له‌گه‌ڵ حاجی سه‌بیحه‌ی ئامۆزای پێكده‌هێنی و سۆزو خۆشه‌ویستی و رِێزكۆیان ده‌كاته‌وه‌ و خوای گه‌وره‌ پێنج كورِو سیَ كچی پێده‌به‌خشێت كه‌سه‌رجه‌م كورِه‌كانی له‌خزمه‌ت رِاگه‌یاندندان ئه‌وانیش ( ئوسامه‌ ، بوخاری ، موسعه‌ب ، بیلال ، سوهه‌یب ) جگە لەوەى بانگخواز (حاجى کاروان ) زاواى مامۆستایە .. دامەزرێنەر و بەڕێوەبەرى بنکەى لەبەرکردنى قورئانى پیرۆزە لەشارى هەولێر ، سەدان وتارى هەینى و محازەرەى بۆ تۆمارکراوە و بۆیەکەمجار لەساڵى 1973 وتارى هەینى بۆ نوێژخوێنان خوێندۆتەوە و لەهەموو بۆنەیەکى ئیسلامیى رۆڵى بەرچاوى بینیوە .. مامۆستا جه‌میل له‌تافی لاوێتیدا و تائێستاش له‌گه‌ڵدابێت ماڵه‌كه‌ی بۆته‌ مینبه‌رێكی خزمه‌تگوزار بۆبانگه‌وازی ئیسلامیی و به‌سه‌دان قوتابی له‌ماڵه‌كه‌ی په‌روه‌رده‌ كراون .. له‌سه‌ره‌تای ساڵی 1980 له‌مزگه‌وتی گه‌وره‌ی ئازادی داده‌مه‌زرێ و  له‌ساڵه‌كانی 1991 و 1993 له‌گه‌وره‌ترین پێشبرِكێی قورئان دووجار له‌سه‌ر ئاستی كوردستان پله‌ی یه‌كه‌می وه‌ده‌ست هێناوه‌ .له‌ساڵی 1993 به‌هاوكاری چه‌ند مامۆستایه‌ك توانی له‌مزگه‌وتی سپی شاری هه‌ولێر بنكه‌یه‌كی له‌به‌ركردنی قورئانی پیرۆز دابمه‌زرێنێت ، پاشان توانی به‌هاوكاری پرِۆفیسۆر دكتۆر عه‌لی قه‌ره‌داغی سه‌رۆكی رِابیته‌ی ئیسلامیی كورد بنكه‌ی له‌به‌ركردنی قورئانی پیرۆز بكاته‌وه‌ له‌ساڵی 1995 . له‌م بنكه‌یه‌ مامۆستا به‌هاوكاری چه‌ند مامۆستایه‌ك سه‌دان كه‌س فێری خوێندنی قورئان بكات و له‌زانسته‌كانی قورئان و ته‌جوید شاره‌زایان بكات. له‌ساڵی 1994 ی زایینی بەپیشەى ئیمام و خەتیب دەگوازرێتەوە ‌مزگه‌وتی ( علاءالدین السجادی ) له‌گه‌رِه‌كی شۆرِشی شاری هه‌ولێر  و تائێستایش له‌م مزگه‌وته‌به‌رده‌وامه‌ ، له‌ماوه‌ی ئه‌و چه‌ند ساڵه‌دا به‌سه‌دان كاسێتی وتاری هه‌ینی و موحازه‌ره‌ی مانگی رِه‌مه‌زانی پیرۆزی بۆتۆماركراوه‌ كه‌ئێستا له‌زۆربه‌ی تۆمارگاكانی كوردستان چه‌ند ولاَتێكی ئه‌وروپی ده‌ست ده‌كه‌ون ، جگه‌ له‌وه‌ی ڕۆژانی هه‌ینی مزگه‌وته‌كه‌ی قه‌ڕه‌باڵغیه‌كی زۆربه‌خۆیه‌وه‌ ده‌بینێت كه‌ته‌نانه‌ت نوێژخوێنان زۆربه‌یان له‌ حه‌ره‌می مزگه‌وته‌كه‌ جێگایان نابێته‌وه‌ " هه‌روه‌ها له‌مانگی رِه‌مه‌زانی ساڵی 2002 ی زایینی له‌كاتی نوێژه‌كانی ته‌راویح خه‌تمێكی قورئانی به‌ریوایه‌تی ( حه‌فسی كوری عاسم ) بۆتۆماركراوه‌ ، وه‌له‌ژیانیدا چوار جار حه‌جی ماڵی خودای به‌جێ هێناوه‌ ، شایانی باسه‌ مامۆستا ده‌رچووی كۆلێژی [ المعرفه‌ الجامعه‌ ] ی‌ ‌شاری موسڵه‌‌ له‌ ساڵی 2006.